اگر از گوشی اندرویدی استفاده میکنید، ممکن است گوگل بدون اینکه شماره تلفن خود را بهصورت دستی ثبت کرده باشید، شماره سیمکارت شما را به حسابهای گوگل متصل کرده باشد. این قابلیت بهطور پیشفرض فعال است و برای کاربران ایرانی، بهویژه افرادی که چند حساب گوگل دارند یا از فیلترشکن استفاده میکنند، اهمیت بیشتری دارد.
براساس مستندات رسمی گوگل، قابلیتی به نام Phone number verification در اندروید وجود دارد که شماره سیمکارت را بهصورت خودکار تایید میکند. این شماره میتواند به تمام حسابهای گوگل فعال روی گوشی، حتی حسابهایی که بعدا اضافه میشوند، متصل شود.
همچنین اگر سیمکارت جدیدی در گوشی قرار دهید، ممکن است شماره آن نیز به حسابهای گوگل شما اضافه شود.
آیا این قابلیت برای کاربران ایرانی خطرناک است؟
در شبکههای اجتماعی هشدارهایی منتشر شده که اتصال خودکار شمارههای ایرانی به حساب گوگل ممکن است باعث مسدودشدن حساب یا ازدسترفتن دسترسی کاربران شود.
اما بررسی مستندات رسمی گوگل نشان میدهد که این ادعا به شکل مطرحشده تایید نشده است. اتصال شماره تلفن بهتنهایی به معنای مسدودشدن حساب نیست و شواهد معتبری وجود ندارد که این قابلیت بهطور مشخص برای شناسایی و مسدودکردن حسابهای دارای شماره ایرانی طراحی شده باشد.
بااینحال، نگرانی درباره مشکلات ورود و بازیابی حساب بیاساس نیست.
کاربران داخل ایران ممکن است بهدلیل اختلال در دریافت پیامکهای بینالمللی، محدودیتهای ارتباطی، قطع اینترنت یا استفاده از فیلترشکن برای ورود به حساب، با مشکلات بیشتری مواجه شوند.
گوگل تایید کرده که ورود از دستگاه جدید یا موقعیت مکانی غیرمعمول میتواند باعث درخواست تأیید هویت بیشتر شود. همچنین در برخی شرایط، تفاوت موقعیت ورود ممکن است مانع دریافت کد تایید پیامکی شود.
بنابراین تغییر آیپی با فیلترشکن لزوما حساب را مسدود نمیکند، اما میتواند یکی از عواملی باشد که بررسی امنیتی بیشتری را فعال میکند.
برای کاربران ایرانی، بهویژه افرادی که حساب گوگل آنها به فعالیت حرفهای، اطلاعات شخصی یا ارتباطات حساس متصل است، خطر اصلی وابستگی به پیامک بهعنوان تنها راه ورود یا بازیابی حساب است.
چگونه اتصال خودکار شماره سیمکارت را غیرفعال کنیم؟
اگر نمیخواهید گوگل شماره سیمکارت گوشی را بهطور خودکار به حسابهای شما اضافه کند، مراحل زیر را انجام دهید:
وارد تنظیمات گوشی (Settings) شوید.
گزینه Google و سپس All services را انتخاب کنید.
به بخش Privacy & security بروید.
گزینه Phone number verification را باز کنید.
تأیید خودکار شماره تلفن را غیرفعال کنید.
در بعضی گوشیها ممکن است مسیر تنظیمات کمی متفاوت باشد.
غیرفعالکردن این گزینه لزوما شمارههایی را که قبلا به حساب گوگل اضافه شدهاند، حذف نمیکند. همچنین این تنظیم مربوط به تایید خودکار شماره است و تمام روشهای درخواست شماره تلفن توسط گوگل را غیرفعال نمیکند.
چگونه شمارههای متصل به حساب گوگل را حذف کنیم؟
برای بررسی شمارههای ثبتشده، به نشانی زیر مراجعه کنید:
سپس وارد بخش Personal info و گزینه Phone شوید. در این قسمت میتوانید شمارههای متصل به حساب را مشاهده و در صورت امکان ویرایش یا حذف کنید.
اگر چند حساب گوگل دارید، این مراحل را برای تکتک حسابها انجام دهید.
هشدار:
پیش از حذف شماره تلفن، مطمئن شوید روش دیگری برای ورود و بازیابی حساب دارید. ممکن است یک شماره در بخشهای مختلف گوگل، ازجمله Recovery phone، ثبت شده باشد و حذف آن از یک قسمت به معنای حذف از تمام سرویسها نباشد.
پنج اقدام ضروری برای جلوگیری از ازدسترفتن حساب گوگل
برای کاربران ایرانی، بهخصوص افرادی که ممکن است در شرایط قطع اینترنت یا اختلال پیامک به حساب خود دسترسی نداشته باشند، این اقدامات اهمیت زیادی دارد:
۱. ورود با Passkey را فعال کنید
با این قابلیت میتوانید از اثر انگشت، تشخیص چهره یا قفل صفحه گوشی برای ورود استفاده کنید. Passkey در برابر حملات فیشینگ نیز امنیت بیشتری دارد.
لینک تنظیمات:
https://myaccount.google.com/signinoptions/passkeys
این قابلیت را فقط روی دستگاه شخصی و مطمئن فعال کنید.
۲. از Google Authenticator استفاده کنید
این برنامه کدهای یکبارمصرف ورود را تولید میکند و برای ساخت کد به اینترنت یا دریافت پیامک نیازی ندارد.
برای فعالسازی وارد بخش Security & sign-in حساب گوگل شوید، گزینه 2-Step Verification و سپس Authenticator را انتخاب کنید.
توجه داشته باشید که تولید کد بدون اینترنت امکانپذیر است، اما ورود به حساب همچنان نیازمند برقراری ارتباط با سرورهای گوگل خواهد بود. همچنین برای زمانی که گوشی گم میشود یا آسیب میبیند، باید از قبل راهکاری برای بازیابی یا انتقال کدها داشته باشید.
۳. کدهای پشتیبان را دریافت کنید
گوگل امکان دریافت ۱۰ کد پشتیبان یکبارمصرف را در اختیار کاربران دارای تایید دومرحلهای قرار میدهد.
برای دریافت آنها وارد بخش 2-Step Verification شوید و گزینه Backup codes را انتخاب کنید.
کدها را در محلی امن و ترجیحا جدا از گوشی نگهداری کنید. این کدها میتوانند زمانی که به روش معمول تایید دومرحلهای دسترسی ندارید، بسیار مهم باشند.
۴. ایمیل بازیابی مستقل ثبت کنید
در بخش Security & sign-in گزینه Recovery email را بررسی کنید و نشانی ایمیلی معتبر و در دسترس ثبت کنید.
بهتر است ایمیل بازیابی به همان حساب وابسته نباشد و امنیت آن نیز با تایید دومرحلهای تأمین شده باشد.
۵. پیش از تعویض سیمکارت یا گوشی، امنیت حساب را بررسی کنید
اگر قصد دارید شماره تلفن یا گوشی خود را تغییر دهید، ابتدا روشهای جایگزین ورود را فعال کنید و کدهای پشتیبان را نگه دارید.
همچنین اگر در شرایط اختلال ارتباطی قرار دارید، بدون ضرورت از حساب گوگل خود خارج نشوید یا دستگاه مورداعتماد را از حساب حذف نکنید؛ زیرا ورود مجدد ممکن است نیازمند تأیید هویت باشد.
آیا همه کاربران باید این قابلیت را خاموش کنند؟
خیر. تایید خودکار شماره تلفن بهخودیخود یک نقص امنیتی نیست و گوگل از آن برای قابلیتهایی مانند ورود و بازیابی حساب، ارتباطات و برخی امکانات امنیتی دستگاه استفاده میکند.
اما افرادی که چند حساب گوگل دارند، مرتب سیمکارت عوض میکنند یا به دلایل حریم خصوصی نمیخواهند شماره تلفنشان به حسابهای مختلف مرتبط شود، بهتر است تنظیمات این قابلیت را بررسی کنند.
خاموشکردن اتصال خودکار شماره تلفن یک انتخاب مرتبط با حریم خصوصی است، نه تضمینی برای جلوگیری از مسدودشدن حساب. مهمترین اقدام این است که امنیت حساب خود را به دریافت یک پیامک وابسته نکنید.
برای روزنامهنگاران، فعالان مدنی و افرادی که احتمال میدهند هدف حملات سایبری قرار بگیرند، استفاده از کلید امنیتی فیزیکی و بررسی برنامه حفاظت پیشرفته گوگل (Advanced Protection) توصیه میشود.