کامران وفا؛ فیزیک‌دانی در پی کشف کائنات

2020-10-14

کامران وفا اول آگوست ۱۹۶۰ در تهران متولد شد. تحصیلات ابتدایی‌اش را در دبیرستان البرز به پایان رساند و در سال ۱۹۷۷ به آمریکا مهاجرت کرد. سال ۱۹۸۱ از دانشگاه MIT، مدرک کارشناسی فیزیک و ریاضی گرفت و سپس به دانشگاه پرینستون رفت و مدرک دکترایش را در سال ۱۹۸۵ زیر نظر ادوارد ویتن - ریاضی‌دان و فیزیک‌دان آمریکایی - از این دانشگاه کسب کرد.

کامران وفا از فیزیکدانان برجسته در زمینه نظریه ریسمان است. هدف این نظریه درک اصول بنیادی فیزیک است؛ به این معنا که ذرات از چه چیزی ساخته شده‌اند، چه نوع ذراتی وجود دارند و چه نوع نیرویی را بر هم وارد می‌کنند، جهان چگونه شکل گرفته است و آیا از بین خواهد رفت یا نه؟ کشف اسرار سیاه‌چاله‌ها و خواص آن‌ها همگی جزء پرسش‌های بنیادی فیزیک است و هدف نظریه ریسمان، دادن پاسخ صحیح به تمامی این سوالات است. این چیزی است که دکتر وفا در پی آن است.

کامران وفا
بنیان‌گذارنظریه F در فیزیک ذرات است 

او مقالات بسیاری را درباره تئوری‌های توپولوژیک نوشته است و همچنین مقاله‌ای درباره منشاء آنتروپی سیاه‌چاله‌های میکروسکوپی، به همراه اندی استرومینگر - فیزیکدان آمریکایی - ارائه کرده است. دکتر وفا تاکنون بیش از ۲۵۰ مقاله علمی نوشته است.

از سختی‌های نظریه ریسمان این است که چون جواب‌های بسیاری به یک پرسش داده می‌شود پیداکردن پاسخی که جهان ما را توجیه کند، سخت‌تر است. این بدان معنی است که فیزیکدانان باید توضیح دهند اگر هر جوابی که به دست می‌آورند یک جهان است یا یک نقطه در منظره‌ای است که می‌توانیم داشته باشیم، ما کدام نقطه در این منظره هستیم. این چیزی است که هنوز برایشان مشخص نیست.

دکتر کامران وفا بنیان‌گذار نظریه F در فیزیک ذرات است؛ نظریه‌ای که با افزودن یک بعد جدید به نظریه M، تصویری ۱۲بعدی از کائنات ارائه می‌کند. بعد اضافی مطرح‌شده در این نظریه مکانی نیست بلکه احتمال دو‌بعدی‌بودن زمان را مطرح کرده است. به این ترتیب نه فقط امکان سفر به گذشته و آینده وجود دارد بلکه می‌توان درون تک‌تک لحظه‌ها در جهت عمود بر سیر زمان نیز حرکت کرد.

از نظر این پژوهشگر، علم هیچ مرزی ندارد و بدون‌مرز‌بودن علم و در‌ کنار‌ هم قراردادن فرهنگ‌های مختلف برای درک بهتر هر بخشی از علم منجر به پیشرفت علوم مختلف می‌شود.

کامران وفا
سال ۲۰۰۵ همکاری‌اش را با آکادمی علوم و هنرهای آمریکا آغاز کرد

دکتر کامران وفا سال ۲۰۰۵ همکاری‌اش را با آکادمی علوم و هنرهای آمریکا آغاز کرد. او سال ۲۰۰۸ موفق به کسب جایزه Dirac شد و در همان سال نیز جایزه AMS لئونارد ایزنبود (Leonard Eisenbud) را در ریاضیات و فیزیک دریافت کرد. سال ۲۰۰۹ به عضویت آکادمی ملی علوم در آمد و سال ۲۰۱۶ موفق به دریافت جایزه پیشگامان علم شد. این پژوهشگر در سال ۲۰۱۷ موفق به کسب جایزه Breakthrough Prize in Fundamental Physics (دستیابی به موفقیت در فیزیک بنیادی) شد و در همان سال نیز مدال افتخار «جزیره الیس» (Ellis Island Medal of Honor) را دریافت کرد.

دکتر کامران وفا با همسرش، آفرین صدر، در دانشگاه پرینستون آشنا شد. آن‌ها سال ۱۹۸۶ با یکدیگر ازدواج کردند و حاصل این پیوند سه پسر با نام‌های فرزان، کیان و نیکان است.

تلگرام